Diario Vasco
img
Categoría: Sin categoría
MODA BERDEA

Bidasoako mugaren alde biotan ez gabiltza supermerkatuen eskasian. Horietako batean, kutxazain neska gazte batek, egungo moda berdea dela-eta, kargu hartu zion atso bezero bati, esanez alegia, erosle bakoitzak bere zakutoa ekarri beharko lukeela ondo bidez, plastikozko poltsak ez direlako batere onak ingurumenerako; ekologia kakazten ari omen zela, kakazten oso.

Atsoak, barkazio eske, aitzakia agertu zion, haren denboran moda berde eta ekologia eta halako konturik aipatzen ere ez zela inon. Eta kutxazainak orduan: «Horixe da orain gure arazoa! Zuen belaunaldiko jendeak ez zuen aski kuidadurik jarri ekologiari dagokionez, eta hara zer hondamenak dauden ingurugiroan gaur. Beharko moda berdea ezarri. Zorretan zaudete gurekin».

—Arrazoi duzu –atsoak–. Gure belaunaldiak ez zeukan moda berderik bere garaian. Orduan, esne, sagardo eta gaseosa botilak dendara itzultzen genituen; dendatik fabrikara eraman ohi ziren atzera, esteriliza zitzaten, berriz ere erabili ahal izateko, birziklatzeko… Gure garaian, eskailerak oinez igotzen genituen, ttipi-ttapa, mekanikorik batere ez zegoelako komertzio eta kaleetan; dendetara ere oinez joaten ginen, hirurehun zaldiko autorik gabe berrehun metroko ibilia egiteko. Baserrietan-eta ez zen hondakinik batere pilatzen…

«Baina, arrazoi duzu. Ez geneukan moda berderik. Denbora haietan, haurtxoen pixoihalak geuk garbitzen genituen, aldiro berriak erosten ibili gabe. Arropak zintzilik lehortzen genituen eguzki eta haize energiaz, eta ez 220 voltetako makinatan… Anai-arreba txikienek zaharragoen arropak janzten zituzten, aldian aldiko modari begiratu gabe. Telebisio edota irrati bakarra zen etxero, eta ez gela bakoitzeko bat. Sukaldean, eho eta irabiatu, eskuz egiten genuen, ez elektrizitatez. Baratzan, jardinean, zelaian bazterrak garbitzeko esku-indarra erabiltzen genuen, ez motorrik tur-tur-tur. Lanean egiten genuen gimnasia, gimnasiora joan beharrik gabe, zinta mekanikoetan ibiltzera…

«Baina, hori bai, ez duzu arrazoi faltarik: gure denboretan apenas zen moda berderik. Iturritik edaten genuen ura egarritutakoan, plastikozko basoak eta botilak bost segundotan baliatu eta zazpi mendeetarako higatu gabe. Luma estilografikoak tintaz geuk betetzen genituen, txitean-pitean berririk erosi gabe; bizarra kentzeko makina kamustu orduko ez genuen zaborretara botatzen, xaflak aldatzen genizkion eta kontent ziren gizasemeak…

«Ez geneukan moda berderik orduan, ezta ekologiaren aztarrenik ere. Umeak eskolara oinez, bizikletaz, trenez edo autobusez joaten ziren, beren kasa, gurasoak taxista-morroi hogeita lau orduz eduki gabe. Gelako entxufe bakarra izaten zen, eta ez hamaika argindar zulo. Korreoz bidaltzeko paketatzen genuenean zerbait, egunkari orriak baliatzen genituen babesteko, sokak biltzeko, ez plastikozko azal eta bolatxoak. Eta ondoko hiriko jatetxe bat topatzeko, ez genuen espazioan mila kilometrora dagoen sateliteren beharrik…

«Beraz, konforme: moda berderik, ekologiaren arrastorik ere, ez genuen gure garaian. Zuen kexak ondo daude. Halere, «izena duenak izana du» da esaera zuhur zaharra; baina, izan zenean, ekologiak ez zuen izenik. Ez dakit entenditzen didazun… Eta, bukatzeko, gazte polit hori, aditu ondo: buelta ederra eman beharko diozue munduari, gure berde zaharrera, zuen ditxosozko ekologiara, ailega dadin atzera zinez berriz… Zer zor dizut…?».

Bizargorri, 2017-07-19

(Ai, gure senarra hemen balego…! Hark kantatuko ziokeen, bestela, txolin arraio horri bertsoa:

‘Guretzat beste moda berderik

ura baiñon oberikan

akaso izan liteke baiña

ez det pentsatzen danikan…’).

Ver Post >
OHE AZPIA

Adunakoa naiz eta Maritxu dut grazia. Aspalditik. Baina nire bizian oraintsu arte Mari-izu beharko nuen izan izen. Izan ere, txiki-txikitatik ondo handitu arte, ohera sartu naizen aldiro, ate-leihoak ondo itxi, argiak itzali eta loak berehala hartu nauen arren beti, hirurak-laurak aldera esnatu egin izan naiz. Gauero gauero. Eta ez da hori txarrena. Txarrena handik aurrerakoa da: zain gaiztoak jotzen nau eta hezur-muinetaraino sartu izandu zait izua. Iruditzen baitzait, zinez iruditzen, ohe azpian norbait badela! Ez parte onekoa.

Hala nabil errukarri, izu mukizu, ume-umetatik… Iaz, gaueroko beldur ikaragarriak eraman ezinik, sona handiko psikiatra batengana jo nuen laguntza eske, Donostiara, kapitalera. Kosta ahala kosta. Esan ere, halaxe esan nion:

—Arazo latzak menderatu nau. Ez nabil batere lasai bizitzan. Oheratzen naizen aldiro, ondo lo hartzen dut. Loaren erdian, ordea, izu-laborriz esnatzen naiz, ohe azpian norbait edota norbaitzuk badirelakoan, intentzio gaiztoz. Eromena da. Erotuta ote nago, ba…!? Esku on handikoa omen zaude zu-eta, mesedez, gaitz madarikatu hau senda iezadazu; inondik ahal balitz, behintzat.

—Bai, batere ahal badut, behintzat –erantzun zidan adeitsu dama doktoreak–. Nire saioekin, agintzen dizut, hamabi hilabetean sendatua, amesgaiztotik liberatua sentituko zarela. Zatoz astean hiru aldiz. Neuk uxatuko dizkizut izu-ikara horiek guztiak bizi guztirako. Atzera begira ulertzen da bizitza, baina aurrera begira soilik bizitzen…

—Eta zenbat kobratuko didazu? –galdetu nion.

—Oso garesti ere ez da: laurogei euro saioko.

—Ñooo…! Garestitxo niretzat, alafede. Sendatzen banauzu, halere, gaitzerdi. Merezi izango du, baldinbetan… Konforme.

Hurrengo astean hasi nintzen joaten. Etzanik eginarazi zizkidan senda-saioak: hitz eta pitz, mila platika eta bi mila komeria… Alferrik aritu zitzaidan dama doktorea, gure aitaren makuluaren itzala zuzentzen bezala. Ni, gauez, lehengoxe moduan, txarki. Eta bigarren astean utzi egin nion hara joateari.

Orain dela lau-bost hilabete, hara non topo egiten dudan doktorearekin kalean. Kortesiazko lehen diosalen ondoren, agudo asko galdetu zidan ea zergatik ez nintzaion bisitan agertzen. Eta erantzuna pozik eskaini nion doan:

—Begira, andre doktore. Astean hiru saio laurogeina eurotan, bider hamabi hilabete, askotxo zen niretzat, horra. Neu sendatu ez dakit; baina ase ederrik egingo zenuen, bai, nire bizkar zeuk. Zorionez, Adunatik eskuinetara pixka bat jaitsita, txit hurbil, tabernako mutil zerbitzari bat aurkitu dut lagunartean genbiltzala, eta…, saio bakar-bakarrean, sendatu egin nau total. Hamar euro eskasengatik sendatu ere. Gainera, garagardoa eta pintxoa barne.

—Baita zera ere! Barrako mutil arruntak amesgaiztoetatik zu sendatu…!?

—Ba, bai, damatxo. Berez behar kamareroak Villabonakoa… Esan zidan ohearen hankak mozteko. Baita nik, zarra-zarra, ipurditik moztu ere. Orain ezinezkoa da ohe azpian inor egotea, ezinezkoa denez, ez zaizu iruditzen…? Hau ditxa nirea geroztik, eta hauek loak gauero…

(Medikua nahi dugu/, ahal bada Parisko/. Sendatu, ez sendatu/: patrikera zisko/. Burua argitzeko/ ez al da bi mixto…?/ Onena tabernari / laguna, zer kristo!?/ Ta Villabonakoa/ berez bada, listo!!!).

Bizargorri, 2017-07-12

Ver Post >
SOLASEAN JOLASEAN

Dagoeneko konturatuko zinatenez, ene irakurle zintzook, nire bloga diarivascon egon badago, asteazken goizeroko artikuluak ageri ageri dira; baina ez lehen bezala, ZABALIK saileko eskuin-buruko sarrera abantailatsu bista-bistakoan. Nonbait, agidanez, web gunea berritu, eraldatu, egokitu egin dute. Egokitu, auskalo nori zer; zergatik niri izorramen ederra eman didate, izorramen ederra eman didatenez, baiki. Badirudi galtzagorri deabruren bat ibili dela hor gaiztoz, euskara ziztrinean idatzitako idazlan motzok atari estutik mandio zabalera eramaten, eskaparatetik almazenera, gaztelaniazko aleekin batera. Oharkabean, agidanez. Lehenago ere, oharkabean bezala baztertu ninduten bertan, bai horixe. Errare humanum est, sed perseverare diabolicum.

Galtzagorriak galtzagorri, hemen nago, behinik behin. Eta aurrera. Esker onean, gainera, borondate hoberik beste inon ez denean. (Ez da, behintzat, niretzat inondik ageri…). Zuetako zenbaiten deiak jaso izan ditut egunotan, ea zer gertatzen den galdezka nire blog aparte jarri horrekin, ea utzi ote diodan solasean jolasean segitzeari… Ezta pentsatu ere. Solasean jolasean bai, baina ez nabil ni olgetan blogetan. Arestian aipatu bezala, asteazken goizero-goizero, ordenagailua lagun, orri bete kontu atera izan dut, eta aterako ere dut, zuen entretenigarri hementxe, noiz serio demonio, noiz alegre xelebre. Maiteminduta nago egiteko honekin. Eta kontu jakina da, «amoratzea, gazteentzat, loratzea dela; zaharrentzat, xoratzea». Eta bistan da: ni gaztea izaki, astero loratuko naiz zuentzat denentzat, nahi duzuenontzat.

Solas eta jolas hemen zuekin nabilela, aspalditik daramatzat kolkoan gordeak bi proposamen, eskaintza, borondate, eske, baimen… Nahi duzuen bezala deitu. Alde batetik, artikuluok non edo han berrerabiltzearena, honetarako edo bestetarako… Harrotasunez esan dezaket euskaltegi, udaletxe, institutu, ikastola, irakur-talde, eskola eta abar ez gutxi etortzen dela nire hitz-larre honetara astero, bai horixe; baita zenbait lagun, idazlari, kazetari, letu-zaletu eta bestelako ezezagun interesatu ere… Bada, zuei guztiei esaten dizuet, nahi duzuenean blog hau eskanea, inprima edota argitara dezakezuela, batere ardurarik gabe, klasean erabiltzeko, aldizkarian ateratzeko, hemerotekan publikatzeko, egunkarian bistaratzeko…, baita ipurdia garbitzeko ere, hala nahi izanenean. Ni neu naiz honen jabe bakarra eta nire baimena duzue gaurtixe zernahitarako. Eta kito: ahuntza larrean ito… Beste alde batetik, berriz, artikulu bakoitzaren barrenean, azpiko partean, baduzue tarte karratu zurian huts bat zuen iruzkin edo komentarioak egiteko. Anima zaitezte, jontxe!; ezarri komentarioak, kontxo! Direnak direla… Nire partetik, ongi etorriak izango dira hala larrosak nola elorriak ere.

Agian, onenean eta akaso, maitagarri lagungarri bati esker, (bai baita maitagarririk galtzagorrien artean, zorionean), laster ipiniko dute nire asteroko artikulu euskarazko hau berriz ere atarian, ageriagoan, eguzki lorea bezala. Bestela, hala ezpada, zoaz mandiora; han aurkituko nauzu ale, belar, babarrun eta artoen artean, beti bezala… Baina ilusioak bizi gaitu. Eta, arestian aitortu dudan bezala, maitasunak nire atean klik-klik jotzen duenean, atea bakarrik gelditzen da eta beste guztia desagertzen. Beraz, bada, ez bedi gal gure artekoa: nik sortu eta zuek lortu. Orduan izango baitut ditxa atxanpanatua, ez acavatua.

Bizargorri, 2017-07-05

Ver Post >
TXIRULA JOKA

Nafarroako errege Antso VII.aren denboran, Azkarra deituaren garaietan, 1194-1234, Jaun Nikolas bat ere ibiltzen omen zen gortean, Herensugearen Garaile modura ohoretan izendatua bera. (Ez zen, beraz, Goñiko Teodosio bakarra izan lur nafarretan herensugea menderatu eta odol-hustu zuena, agidanean). Antso Azkarra edo Sancho El Fuerte (bi metro eta hogeitaka zentimetro ba omen zen luze!), errege hura, Tuterako gazteluan bizi izan zen maizenik, bertan hil arte.

Ezkondu ere, bertara ezkondu zitzaion andere Konstanza, Castillatik eta Leondik etorria, aurretik beste bi aldiz ere ezkondua bizi izan zena. Andre ikusgarria izaki, nonbait, Jaun Nikolas ausartari grina piztu zion, pasioa: berak andere eder haren bularrak ukitu ez ezik, musukatu eta miazkatu behar omen zituela, albait, kosta ahala kosta. Bakoitza bere zoroak bizi du. Bazekien, ordea, ausardia hori eginenean, jo eta bertan akabatuko zutela agudo. Beldur zen..

Tuterako gaztelu-etxe hartantxe bazen azti gobernatzaile bat ere (Arturo erregearekin Merlin lehenago, eta Luis XIII.arekin Richelieu geroago bezala). Corellakoa zen eta “Txirula” deitzen zioten; haren joaren esanera ibili beharra zegoelako gortean. Hari kontatu zion bere intentzio makurra Jaun Nikolasek, eta baietz: onean, lagun ziezaiokeela noski, baina ehun urrezko txanpon ordaintzekotan. Herensugearen Garaileak istant batean onartu zuen proposamendua, prezioaren txiri-miritan sartu gabe. Kito: biak ados.

Hurrengo egunean, Txirulak, gaztelu-etxean noranahi ibiltzeko askatasun osoa baitzuen, erreginaren logelara sartu eta, inortxok ere ikusten ez zuela, ukendu eta hauts erremingarriak ezarri zituen Konstanza damandrearen bularretakoan. Bainatu zen dama eta, jantzi bezain pronto, haren azkurak eta aznahiak! Geroz eta gehiago… Berehala, azti gobernatzaileak batzarrera deitu eta honela jakinarazi zion Antso Azkarrari: «Erreginaren minak sendatzeko aukera bakarra hauxe duzu: herensuge baten odola inoiz ukitu duen norbaitek bere txistuz bi orduz busti-igurtzi behar dizkio bularrak». Erregeak derrepente ekarrarazi zuen Jaun Nikolas Herensugearen Garailea bere aurrera. Iritsi zenean, aztiak erresuminaren kontrako antidoto pototxoa eman zion eskura; ezkutuka, bistan da; esanez, isilka, ahoan tanta batzuk hartzeko handik…

Ondorengo bi orduetan, grinaz asebete zuen bere pasioa jaun zaldunak, miazka-miazka. Baita erregina gaixoa goxatu eta sendatu ere bere minetatik. Jaun Nikolas Herensugearen Garailea atseginetan joan zen palaziotik bere etxera, eroi gisan eta erregearen erregaloez gainezka, asean eta betean.

Denbora asko baino lehen, ehun urrezko txanponen eskean agertu zitzaion Txirula. Jaun Nikolas Herensugearen Garaileak, ordea, behin bere apeta beteta zuela, jakinik, gainera, azti gobernatzaileak erregeari deus ere agirian esan ezin ziola, purrustaka bidali zuen haizea hartzera, arditik ere ordaindu gabe, xentimo miserablerik ere entregatu gabe…

Biharamunean (txirula jotzea eta adarra jotzea gauza berbera baita), biharamunean bertan, Txirula aztiak Nafarroako Antso errege erraldoiaren galtzontziloetan hauts eta ukendu erremingarri berbera bota zuen, erruz bota ere, atzeetan eta aurreetan. (Txirula joka ariki, noski, corellarra…). Soinean jantzi zituenean, ai ene, errege gizajoaren aznahiak eta azkurak…! Derrepente ekarrarazi zuen berriro bere aurrera Jaun Nikolas Herensugearen Garailea…

Bizargorri, 2017-06-28

Ver Post >
INDEPENDENTZIARAKO…

Beroa da notizia egunotan euskal herrietan. Eta berotu dira bazterrak eskararekiko ere, itxura batean bederen, gurean denean. Bihar bertan, Guinness errekor saiakera egingo dute Eibarren, «Akebai!» (sic) plataformaren logotipoa eratuz bi mila eta bost ehun pertsonekin; datorren urterako, azaro-abendu, «Baietz hamaika egun euskaraz elkarrekin!» proposamen eregugarria (sic) aldarrikatu berri digute; herenegundamu, igandearekin: «el euskera se hace fuerte (sic) en Rioja Alavesa; Labastida seduce a miles de personas en un caluroso Araba Euskaraz»; «Euskararen txantxangorria» Bizkaiko traineruetako kareletan itsatsita joango da aurten, «¡Vamos! Un, dos, tres…» (sic) lemariarekin oihukari; ETB-2an (sic) «Euskara bihotzetik ezpainetara» apustu berria dugu…

Hori guztia eta «nire aberria harrizko herria da, hitzezkoa eta hitzekoa», hori guztia, optimista atletikoena da. Zeren-eta pesimista errealistok arrunt desberdin pentsatzen baitugu, eskarmentuaren poderioz: «Aberriaren mugak, euskararenak, geure baitan daude gehienak». Denak. Eta horren guztiaren hari muturretik, Juan Luis Zabalak, gaur sei, BERRIAn zazpi probintzietara ateratako «Hogeita bost txio eta hiru aldarri independentziarako» artikulutik atal puska biribilak bilduko ditut nik hemen, autorearen baimenarekin. Den-denak kabitzen ez, eta hamabitan laburbilduko ditut. Den-denak aspalditik bi ezpainon bi ertzetan nerabiltzanak pipi. Aurretik etsirik, noski, ez Juan Luisi eta ez ere niri, inork apenas kasurik egingo digunik. Irakur banan-banan, poliki:

«1. Euskarazko prentsari kasurik ere egiten ez dion abertzale bat erdarazkoari katigatuta ikustean, zerbait hausten zait bihotzean, krak! 2. Abertzaletasuna berritu behar omen dela-eta: euskaraz ikasten ez duen abertzale erdaldunak zer aberri du buruan? 3. Baina bada larriagorik, absurduagorik: zer aberri du buruan euskaraz alfabetatu ez den abertzale euskaldunak?

«4. Herriko euskara, hori bai autentikoa! Eta herriko euskarak balio ez duenerako, autentikoak garenez, euskara batuaren ordez, erdara. 5 Jendaurrean bere herriko erdaran mintzo dena artaburua dela diogu; jendaurrean bere herriko euskaran mintzo dena, naturala eta herrikoia. 6. Erdara batuan mintzo dena jakintsua dela esaten dugu; euskara batuan ondo mintzo dena, pedantea.

«7. Euskarari batasuna eta gure alfabetizazioa ukatzea, seme-alabari eskola ukatzearen parekoa da. 8. Bi hizkuntza badakizkizu, baina bakarrean alfabetatuta bazaude, alfabetatuta zauden hori zabalduko duzu, maiteena bestea izan arren. 9. Hizkuntza bat ez da galtzen dakitenek hitz egiten ez dutelako, hitz egiten dutenak hizkuntza horretan analfabetoak direlako, baizik.

«10. Erabakitzeko eskubidea? Ez, ez. Lehen pausoa, euskarazko alfabetatze kanpaina masibo eta irmo bat. Horrek bai izutuko lituzkeela izutzekoak! 11. Herri armatuaren lilura amaituta, zergatik ez hedatu herri alfabetatuaren lilura? 12. Alfabetatzea da bide bakarra! Herri alfabetatua inoiz ez zanpatua! Alfabetatu ala hil!».

Eta neure 13.a, gehigarri: «Euskara jaiotzez etxetik dakarrena, egunero edozein hizkuntzatan ari delarik ere, euskaldun da beti, analfabetoa izanagatik. Aldiz, euskara kanpotik lan latzez ikasi duenak, idazten-mintzatzen, aldiro du demostratu behar bere euskaltasuna». Independentziarako…, bide aldrebesa.

Bizargorri, 2017-06-21

Ver Post >
ERRITUAL XELEBREAK

Atseginetan irakurri ditut, arretaz eta irri-murritzez, aurreko asteko egunkari bitan, eliza katolikoaren azken kontuak; Rufino Iraolarenak euskaraz eta Joxe Arregirenak erdaraz. Hego Euskal Herriko gotzain edo apezpikuen azken pastorala da kontu guztien iturri eta hazkurri. Esan nahiko nituzkeen guztiak esateko ez dut hemen tokirik, ezta astirik ere; are gutxiago gogorik.

Joxek, besteak beste, dio: «Nazareteko Jesus lege zaharraren kritikoa izan zen, aberatsen dirutzen gaitzesle, txikien aldeko pedagogo; emakumeak zeuzkan jarraile eta parte hartzaile… Gaur ere, hortaz, kritiko zaharberritzaile segituko zukeen izaten jerarkia katolikoarekin; eta ez luke esango gotzainak direnik bere azken bozeramaile baimenduak…». Rufinok, bestalde: «’Gurea da egia bakarra’ eta honelako diskurtsoak ez dira onargarriak… Gotzain horientzat katolikoa da benetako erlijio bakarra eta beste guztia superstizioa da…». Caracasko artzapezpikuaren esana dakar gero, alegia, aberatsen seme-alabak bakarrik joan behar dutela unibertsitatera, eta pobreak haiei obeditzeko hezi behar direla. Eta akabatzen du: «Ai, Jesukristo berriz etorriko balitz…!».

Biek ala biek espiritualitateak, erritualak, direna direlakoak aipatzen dituzte: yoga, reiki, zen eta abarrak, eta kristauen jai-arau antzekoekin konparatzen, azterketa zinez interesgarriak eginez. Eta Rufinok, halako batean: «Eliza katolikoan erritual xelebrerik ezagutu izan ez bagenu bezala!»… Mataza nahasi honen azken hari muturrari helduko diot nik; hau da, eliza katolikoaren lege zaharreko erritual xelebre batzuei. Honaino Rufino eta Joxerenak. Orain, Jesusenak. Lau aldamen: aberatsak, pobreak, elizak, andreak.

Bat. Sabela gose eta hortzek lan. Bula edo bulda, bijilia egunetan haragia jateko eta barau ez egiteko baimena ematen zuena. Mendeetan mantendu den lege araua. Pobrearen etxean, nahiz-eta txerrikiak eskura izan, zenbait ostiraletan (barikue, barik, gabe) ezin jan zen okelatik, infernura joan nahi ezean, eta tori azak eta kalabazak; aberatsen etxean, aldiz, apaizarengana eskeka joan, diruz esku-beteka ordaindu, bulda gordeka jaso, eta tori txitxi eta pitxitxi… Diruz erosi barkazioa!? Hori ez bada azioa, biba madarikazioa!

Bi. Lur gurian zulo. Hala katekesian nola eskolan zein elizan bertan ere, etxe behartsukoa izan edo dirutsukoa, tratu erabat desberdina jasotzen zen: batzuek diferentzia edo begi-zeharra, besteek deferentzia edo begi-ederra.

Hiru. Elizan sartzea. Pasaia, 70. hamarkada. Aita, eta ama erditu berri samarra, elizara doaz semea bataiatzera senide eta lagunekin. Bataioko unean, apaizak ama ezagutu-eta, haserre, alde egiteko handik kanpora, zikina omen zegoelako, purifikatu gabea… Elizako atarian, bala-bele-bili-amen, zerbait bedeinkazio egin zion abade jaun birtuosoak eta barrura libre, bataioa normal.

Lau. Hamalau gaitzen kontrakoa. Andre erditu berri horrexek kale alde batean zuen etxebizitza, teilapea; eta errepidez beste aldean, aurrez aurre, ohiko okindegia. Ba, goizero, berrogeialdian, teila bat buru gainean ipinita irten behar izaten zuen ogitara, “pekatuzko teilapetik” ez ateratzeko… Sinisteak lan du. Baina egiak dira hauek min-minak. Eta zenbat horrelako erritual xelebre ezagutu izan dugun eliza katolikoan. Tokirik ez dut gehiagotarako; ezta gogoratzeko gogorik ere, batere, alajainkoa. Begidazo labur xume hau ulertzen ez duenak ez du analisi luze sakonena ere ulertuko.

Bizargorri, 2017-06-14

Ver Post >

Categorías

Otros Blogs de Autor